ISO 50001:2018 Enerji Yönetim Sistemi Eğitimi

ISO 50001:2018 Enerji Yönetim Sistemi Eğitimi, bir kuruluşun enerji performansını sistematik biçimde izleyip iyileştirmesini sağlayan uluslararası standardı kurmak ve işletmek isteyenlere yönelik 120 saatlik bir programdır. Standart, enerjinin nerede ve ne kadar kullanıldığını ortaya koymayı, en büyük tüketimleri belirlemeyi, bunlar için ölçülebilir göstergeler tanımlamayı ve iyileşmeyi karşılaştırılabilir bir referansa göre kanıtlamayı ister.

Fabrikalar, soğuk hava depoları, hastaneler, oteller, alışveriş merkezleri ve belediye tesisleri gibi enerji faturasının işletme maliyetinde büyük yer tuttuğu kuruluşlarda enerji yönetim sistemi bu soruları düzenli bir döngüye bağlar. Program, enerji yöneticisi ya da enerji ekibinde görev alacak kişilere sistemi sıfırdan kurmanın adımlarını ve kurulduktan sonra canlı tutmanın yollarını gösterir.

Eğitim İçeriği

1. Standardın Mantığı ve Kapsam Belirleme

• Planla-Uygula-Kontrol Et-Önlem Al döngüsünün enerjiye uyarlanması
• Kuruluşun bağlamı, kapsam ve sınırların çizilmesi
• Üst yönetimin sorumluluğu ve enerji politikası
• Enerji yönetim ekibinin kurulması ve görev tanımları
• Enerjiyle ilgili yasal ve diğer şartların belirlenmesi

2. Enerji Gözden Geçirmesi

• Elektrik, doğal gaz, buhar ve yakıt tüketim verilerinin toplanması
• Enerji kullanımının ekipman ve süreç bazında dağılımı
• Önemli enerji kullanımlarının belirlenmesi ve bunları etkileyen değişkenler
• İyileştirme fırsatlarının listelenmesi ve önceliklendirilmesi

3. Göstergeler ve Referans Çizgisi

• Enerji performans göstergesi seçimi: ton başına tüketim, metrekare başına tüketim gibi oranlar
• Enerji referans çizgisinin oluşturulması
• Üretim miktarı, dış hava sıcaklığı gibi ilgili değişkenlerle normalizasyon
• Referans çizgisinin ne zaman yeniden belirlenmesi gerektiği

4. Hedefler, Eylem Planları ve Operasyon

• Enerji amaçları ve hedeflerinin ölçülebilir biçimde yazılması
• Eylem planı: sorumlu, kaynak, süre ve doğrulama yöntemi
• Önemli enerji kullanımları için işletme ve bakım kriterleri
• Tasarım ve satın alma kararlarında enerji performansının dikkate alınması

5. Ölçme, Veri Toplama Planı ve Doğrulama

• Enerji veri toplama planı: ne, nerede, hangi sıklıkla ölçülür
• Sayaç ve alt ölçüm noktalarının seçimi, kalibrasyon
• Enerji performansındaki iyileşmenin gösterilmesi
• Enerji performansındaki önemli sapmaların incelenmesi ve nedeninin kayda geçirilmesi

6. Sistemi Sürdürmek ve Entegrasyon

• Farkındalık, yetkinlik ve iletişim
• Dokümante bilgi, iç denetim ve yönetimin gözden geçirmesi
• Uygunsuzluk, düzeltici faaliyet ve sürekli iyileştirme
• ISO 9001 ve ISO 14001 ile ortak yapı üzerinden entegre sistem kurma

Bu Eğitimle Neler Yapabilirsiniz?

• Kuruluşunuzun enerji faturalarından ve sayaçlarından enerji gözden geçirmesi hazırlayabilirsiniz.
• En çok enerji tüketen ekipman ve süreçleri belirleyip önemli enerji kullanımı listesini çıkarabilirsiniz.
• Üretim ya da hava koşullarına göre normalize edilmiş bir enerji performans göstergesi tanımlayabilirsiniz.
• Bir iyileştirme projesi için ölçülebilir hedef ve eylem planı yazabilirsiniz.
• Enerji veri toplama planını hazırlayıp sistemin iç denetime hazır olup olmadığını değerlendirebilirsiniz.

Kimler Katılabilir?

• Enerji yöneticisi ya da enerji ekibinde görev alacak çalışanlar
• Bakım, işletme ve tesis yönetimi birimlerinde çalışan mühendis ve teknikerler
• Kalite ve çevre yönetim sistemlerini yürütüp enerjiyi de sisteme eklemek isteyenler
• Enerji verimliliği alanında danışmanlığa ilgi duyanlar

Çalışırken İpucu

Kendi kuruluşunuzun ya da evinizin son on iki aylık elektrik ve doğal gaz tüketimini bir tabloya aktarın ve yanına her ay için etkileyen bir değişken yazın: üretim miktarı, çalışma günü sayısı ya da ortalama hava sıcaklığı. Bu küçük veri seti üzerinde gösterge seçmek ve referans çizgisi kurmak, standardın en soyut görünen şartlarını somut hale getirir.

Sık Sorulan Sorular

İç denetçi ve baş denetçi eğitimlerinden farkı nedir?

Bu program sistemi kurmayı ve işletmeyi öğretir: enerji gözden geçirmesi, göstergeler, referans çizgisi ve eylem planları. Denetçi eğitimleri ise kurulmuş bir sistemi denetim ilkelerine göre sorgulamaya, kanıt toplamaya ve bulgu yazmaya odaklanır.

Kuruluşumuz bu eğitimle ISO 50001 belgesi alabilir mi?

Hayır. Belge kişiye değil kuruluşa, sistemin bir belgelendirme kuruluşu tarafından denetlenmesiyle verilir. Program, bu denetime hazırlanacak sistemi kuracak kişilere yöneliktir.

Küçük bir işletmede uygulanabilir mi?

Evet. Standart kuruluşun büyüklüğüne göre ölçeklenebilir; küçük bir işletmede birkaç sayaç ve basit bir tabloyla başlayan enerji gözden geçirmesi de sistemin temelini oluşturabilir. Önemli olan, verinin düzenli toplanması ve kararların bu veriye dayandırılmasıdır.

ISO 9001 bilgisi gerekli mi?

Gerekmez. ISO 9001 veya ISO 14001 bilenler ortak yapıyı tanıdığı için bazı şartları daha hızlı kavrar; enerjiye özgü kavramlar ise programda baştan anlatılır. Referans çizgisi, ilgili değişken ve normalizasyon gibi terimler diğer yönetim sistemi standartlarında karşılığı olmayan, bu standarda özgü kavramlardır.