Excel'de formül, filtre ve grafiği yardım almadan kullanıyorsanız İleri, veri girişi ve temel formüllerde zorlanıyorsanız Temel programla başlayın. Aşağıda iki programın kapsamını yan yana, her bloğun işte hangi sorunu çözdüğünü ve seviyenizi yoklayacağınız sekiz maddelik bir listeyi bulacaksınız.
Temel program sekiz modülden oluşur ve veri girişinden başlar. İleri program ise beş başlıkta fonksiyonları, veri analiz araçlarını, özet tabloları, korumayı ve makro kaydetmeyi işler. Biçimlendirme, fonksiyonlar, sıralama ve filtre iki programda da var; fark, aynı konuya hangi derinlikte girildiğinde. Seçim yaparken bakılacak şey kaç yıldır Excel kullandığınız değil, aşağıdaki işleri yardım almadan yapıp yapamadığınız.
Temel ve İleri Excel Müfredatı Yan Yana Nasıl Görünüyor?
Tablo, iki programın sayfasındaki başlıkları konu alanına göre gruplar. Son sütun, o bloğun işte hangi somut işi kolaylaştırdığını gösterir.
| Konu alanı | Temel program | İleri program | İşte ne işe yarar? |
|---|---|---|---|
| Veri girişi | Modül 1: otomatik doldurma ve tamamlama, özel listeler, sayı-tarih-metin girişi, formül girişi, taşıma ve kopyalama, hücre açıklamaları | Ayrı modül yok; program biçimlendirme ve kişisel sekme oluşturmayla açılır | Listeyi baştan doğru veri tipiyle kurmak, seriyi elle yazmamak |
| Biçimlendirme | Modül 2: hücre biçimlendirme, koşullu biçimlendirme ve hücre kuralları, tablo biçimlendirme | Hücre özellikleri, gelişmiş hücre biçimlendirme, tabloları biçimlendirme | Kritik değeri renkle öne çıkarmak, tabloyu okunur hâle getirmek |
| Fonksiyonlar | Modül 3: temel bilgiler; matematiksel, istatistiksel, metinsel ve mantıksal fonksiyonlar | Metinsel, tarih ve saat, arama ve başvuru, mantıksal, istatistiksel ve matematiksel fonksiyonlar; adlandırılmış aralıklar | Toplam ve ortalamadan iki listeyi eşleştirmeye ve tarih hesabına geçmek |
| Veri analizi | Modül 8: sıralama (özel sıralama dahil), filtreleme | Sıralama, filtreleme, yinelenenleri kaldırma, koşullu biçimlendirme, veri doğrulama, alt toplam, birleştir (Consolidate), gruplandır, metni sütunlara dönüştür | Listeyi temizlemek, hatalı girişi engellemek, gruplara göre ara toplam almak |
| Özetleme ve grafik | Modül 5: grafik oluşturma ve düzenleme | Özet tablo (PivotTable), PivotTable veri analizi araçları, özet grafik (PivotChart) | Uzun listeyi birkaç kırılımda özetlemek ve grafiğe dökmek |
| Görünüm ve çıktı | Modül 6: görünüm türleri ve ayarları; Modül 7: sayfa düzeni ve yazdırma | Excel görünüm özellikleri, Gözden Geçir (Review) sekmesi, hücre açıklamalarını yönetmek | Büyük tabloda kaybolmamak, tabloyu kâğıda düzgün sığdırmak |
| Koruma ve otomasyon | Yok | Koruma işlemleri, makro kaydetme (Record Macros) | Formüllerin üzerine yazılmasını önlemek, tekrar eden adımları kaydedip yeniden çalıştırmak |
| Kısayollar | Her modülün sonunda o modülün kısayolları ayrıca çalışılır | Zorlu işlemleri kısayollarla ve pratik yöntemlerle çözmek programın hedefleri arasında | Aynı işi daha az tuşla, daha az hatayla yapmak |
Temel programın 4. modülü "Excel Araçları" adını taşır; sayfada yalnız "yardımcı araçlar" ve "kısayollar" olarak geçtiği için tabloya ayrı satır açmadık. Hangi araçların işlendiğini ve programların süresini öğrenmek için bizi arayabilirsiniz.
Temel Programın Blokları İşte Hangi Sorunu Çözer?
Veri girişi ve biçimlendirme (Modül 1–2). Otomatik Doldurma (AutoFill) ile ilk iki hücreye 1 ve 2 yazıp doldurma tutamacını sürüklediğinizde seri kendiliğinden devam eder; gün ve ay adları Excel'de hazır liste olarak bulunur. Özel liste ise "Yüksek, Orta, Düşük" gibi alfabetik sırası işe yaramayan değerleri sizin belirlediğiniz sırayla doldurmayı ve sıralamayı sağlar. Tarih girişi ayrı bir dikkat ister: Excel tarihleri hesaplamada kullanabilmek için sıralı seri numaraları olarak saklar, varsayılan sistemde 1 Ocak 1900'ün seri numarası 1'dir. Tarih olarak tanınmayan bir giriş hesaplamaya katılmaz. Koşullu biçimlendirme, hücrenin görünümünü değerine göre belirleyen kurallar kurar; vadesi geçmiş tutarı ya da hedefin altında kalan satışı elle boyamanız gerekmez.
Fonksiyonlar (Modül 3). Modül matematiksel, istatistiksel, metinsel ve mantıksal fonksiyonları kapsar. İşteki karşılığı üç tür iştir: bir sütunun toplamını ve ortalamasını almak, bir koşula göre "Ödendi" ya da "Gecikti" yazdırmak, belirli bir şehrin listede kaç kez geçtiğini saymak. Başka bir programdan gelen ad ve kodlardaki fazla boşlukları ya da harf farklarını düzeltmek de metinsel fonksiyonların işidir.
Grafik, görünüm ve yazdırma (Modül 5–7). Grafik modülü, tabloyu sunuma ya da rapora konabilecek hâle getirir. Görünüm ayarları büyük tabloda gezinmeyi kolaylaştırır: Görünüm sekmesindeki Bölmeleri Dondur (Freeze Panes) aşağı kaydırırken başlık satırını ekranda tutar, Sayfa Sonu Önizleme (Page Break Preview) yazdırılınca sayfaların nerede bölüneceğini gösterir. Yazdırma modülündeki ölçekleme tipik bir sorunu çözer: Sayfa Düzeni sekmesinde Genişlik'i "1 sayfa" yapınca bütün sütunlar tek sayfaya sığar. Çok sütunlu tabloda yatay yönlendirme, yazdırılmayacak sütunları dışarıda bırakmak için de Yazdırma Alanı kullanılır.
Sıralama ve filtre (Modül 8). Sırala iletişim kutusunda Düzey Ekle ile listeyi önce departmana, sonra ada göre sıralayabilirsiniz; Excel en çok 64 sütuna göre sıralar. Filtre yalnız ölçüte uyan satırları gösterir, diğerlerini silmez, gizler. Birden fazla sütuna filtre uyguladığınızda her filtre bir öncekinin sonucunu daraltır. Temel program burada biter; aynı listeyi temizlemek, özetlemek ve korumak İleri programın konusudur.
İleri Programın Blokları Neyi Değiştirir?
Fonksiyonlar ve adlandırılmış aralıklar. İleri programda fonksiyon gruplarına tarih ve saat ile arama ve başvuru eklenir. Arama fonksiyonları iki listeyi birbirine bağlar: faturadaki müşteri koduna karşılık gelen unvanı başka bir sayfadan getirmek tipik örnektir ve bu işin bilinen fonksiyonu DÜŞEYARA (VLOOKUP)'dır. Tarih tarafında TAMİŞGÜNÜ (NETWORKDAYS), iki tarih arasındaki çalışma günlerini hafta sonlarını ve tanımladığınız tatil günlerini çıkararak sayar. Adlandırılmış aralıklar formülü okunur ve bakımı kolay hâle getirir: =B2*Iskonto, =B2*$F$1'den ne yaptığını daha açık söyler.
Veri analiz araçları. Bu blok listenin kendisini düzeltir. Yinelenenleri Kaldır (Remove Duplicates) aynı kaydın ilk örneğini tutar, sonrakileri siler; silme kalıcı olduğu için önce özgün listeyi kopyalamak gerekir. Veri Doğrulama (Data Validation) hücreye yalnız açılan listeden seçim, tarih ya da belirli aralıkta sayı girilmesine izin verir ve kural dışı girişte uyarı gösterir. Alt Toplam komutu gruplara ara toplam ekler ve listeyi daraltılıp açılabilir hâle getirir; Gruplandır ile satırları sekiz düzeye kadar seviyelendirebilirsiniz. Birleştir (Consolidate), örneğin bölge ofislerinin ayrı gider sayfalarını tek ana sayfada toplar. Metni Sütunlara Dönüştür (Text to Columns), "Ad Soyad" gibi tek hücrede duran bilgiyi ayrı sütunlara böler.
Özet tablolar. PivotTable, veriyi hesaplamaya, özetlemeye ve karşılaştırmaya yarayan araçtır; PivotChart aynı özeti grafiğe döker. Bir nokta önemli: özet tablo için kaynak verinin tablo düzeninde olması ve boş satır ya da sütun içermemesi gerekir. Veri analiz araçları bloğu bu hazırlığı yapar. Rapor tasarımına yönelmek isteyenler için Dashboard Raporlama Eğitimi ayrı bir programdır.
Görünüm, koruma ve makro. Sayfa koruması iki adımdır: önce başkalarının doldurabileceği hücrelerin kilidini açarsınız, sonra Gözden Geçir sekmesinden sayfayı korursunuz. Böylece ekip giriş hücrelerine veri yazar ama formüllere dokunamaz. Microsoft bu korumanın bir güvenlik özelliği olmadığını, yalnız kilitli hücrelerin değiştirilmesini önlediğini belirtir. Makro Kaydedici (Macro Recorder) yaptığınız adımları VBA kodu olarak kaydeder; kaydedici işi görüyorsa kod yazmayı bilmeniz gerekmez. Makrolar geri alınamadığı için kaydedilen makroyu önce dosyanın bir kopyasında denemek gerekir. Programın ilk başlığındaki kişisel sekme ise sık kullandığınız komutları şeritte kendi sekmenizde toplamanızı sağlar.
Hangisiyle Başlamalıyım? Kendinizi Yoklayın
Aşağıdaki işleri yardım almadan, internette aramadan yapabiliyor musunuz?
- İlk iki hücreye 1 ve 2 yazıp doldurma tutamacıyla seriyi 100'e kadar uzatmak
- Tarih, para ve yüzde sütunlarına doğru hücre biçimini vermek
- TOPLA (SUM), ORTALAMA (AVERAGE) ve EĞER (IF) içeren formülü kendiniz yazmak
- Formülü aşağı kopyalarken sabit kalması gereken hücreyi $ işaretiyle ya da F4 tuşuyla sabitlemek
- Belirli bir tutarın üstündeki hücreleri koşullu biçimlendirmeyle renklendirmek
- Listeyi önce bir sütuna, sonra başka bir sütuna göre sıralamak ve filtreyle yalnız istediğiniz satırları göstermek
- Tablodan grafik oluşturup başlığını ve eksenlerini düzenlemek
- Geniş bir tabloyu tek sayfa genişliğine sığdırıp yatay yazdırmak
Hepsine "evet" diyorsanız Microsoft İleri Excel Eğitimi ile başlayın; Temel programın konuları sizin için tekrar olur. Birkaç madde eksikse bizi arayıp hangi maddelerde zorlandığınızı anlatın; hangi programın uygun olduğunu buna göre konuşabilirsiniz. Maddelerin çoğu yabancıysa Microsoft Excel Eğitimi (Temel) ile başlayın. İleri programın sayfası da aynı yönde: öncesinde temel Excel eğitimi almış olmak gerekebilir, Excel'i hiç kullanmadıysanız Temel programla başlamak daha verimli olur.
İş tarafından bakınca ayrım şöyle: işiniz liste tutmak, tablo hazırlamak ve yazdırmaksa Temel programın konuları bu işleri kapsar. İki sistemden gelen listeleri eşleştiriyor, aylık rapor için ara toplam ve özet çıkarıyor ya da aynı dosyayı ekiple paylaşıyorsanız İleri programın bloklarına ihtiyaç duyarsınız.
İki Program Kimler İçin Hazırlanmış?
Temel program; Excel'i hiç kullanmamış ya da yalnız temel işlemleri bilen çalışanlar, ofiste tablo hazırlayan, liste tutan ve rapor yazanlar, Excel yetkinliği kazanmak isteyen yeni mezunlar ve İleri eğitime hazırlananlar için hazırlanmış; ön bilgi gerekmez. İleri program ise muhasebeci, iş analisti, pazarlamacı ve bankacı gibi meslek çalışanlarına ve Excel'de kendini geliştirmek isteyen herkese seslenir.
İki program da Ankara'da yüz yüze, bireysel ve grup talepleri için verilir. İleri programın grup derslerinde kontenjan, birebir dersler dışında 12-16 kişidir; ders gün ve saatleri talebe göre değişebilir. Bu yazı yüz yüze verdiğimiz iki programı karşılaştırır; sitemizde tamamen online yürütülen, e-Devlet onaylı olarak listelenen ayrı bir İleri Seviye Excel Eğitimi de bulunur. Word, PowerPoint ve Outlook gibi diğer programlar için MS Office Programları Eğitimleri sayfasına bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Temel Excel programında pivot tablo var mı?
Hayır. Temel program sayfasına göre pivot tablo, ileri arama fonksiyonları ve makro İleri Excel programının kapsamındadır. Temel program grafik, görünüm, yazdırma, sıralama ve filtre konularıyla tamamlanır.
İki programı arka arkaya almak mantıklı mı?
Excel'i yeni öğreniyorsanız evet; Temel programın hedef kitlesi arasında İleri eğitime hazırlananlar da sayılıyor. Biçimlendirme, fonksiyonlar, sıralama ve filtre iki programda da geçer; İleri programda bu başlıklar daha fazla fonksiyon grubu ve veri analiz aracıyla genişler.
Eğitim sonunda hangi belge veriliyor?
İki program da sitedeki MEB onaylı eğitimler arasında yer almıyor. Belge türü ve süre için 0 (312) 435 97 97 numarasından bize ulaşabilirsiniz.
Eğitimler ne kadar sürüyor?
Güncel süre, kontenjan ve takvim için 0 (312) 435 97 97 numarasını arayabilirsiniz.