MYK belgesi, yetkilendirilmiş kuruluşların sınavla verdiği belgedir. Tehlikeli işlerde zorunluluk yalnız tebliğlerde sayılan mesleklere uygulanır.
MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi, Mesleki Yeterlilik Kurumu'nun yetkilendirdiği belgelendirme kuruluşlarının, sınavlarda başarılı olanlara verdiği belgedir. Zorunluluk her tehlikeli iş için değil, tebliğlerde sayılan meslekler içindir: 5544 sayılı Kanun, tehlikeli ve çok tehlikeli işlerden olup MYK'ca standardı yayımlanan bu mesleklerde belgesi olmayan kişilerin çalıştırılamayacağını söyler. Ustalık belgesi sahipleri ile diplomalarındaki bölüm, alan ve dalda çalıştırılan mesleki ve teknik eğitim mezunları için kanun bu belge şartını aramaz.
MYK mesleki yeterlilik belgesi nedir, kim verir?
Mesleki Yeterlilik Kurumu Sınav, Ölçme, Değerlendirme ve Belgelendirme Yönetmeliği'ne göre MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi, yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarınca düzenlenen ve sınavlarda başarılı olanlara verilen belgedir. Yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu, akredite edilmiş ve MYK tarafından ulusal yeterliliklere göre ölçme, değerlendirme ve belgelendirme faaliyetlerini yürütmek üzere yetkilendirilmiş bir tüzel kişidir. MYK, belgeyi teorik ve performans sınavları sonucunda başarılı olan bireylere verilen ve kişinin ulusal yeterlilikte belirtilen bilgi, beceri ve yetkinliğe sahip olduğunu gösteren belge olarak anlatır.
Başvuru yolu şöyledir: ulusal yeterliliğe göre mesleki yeterliliğini belgelendirmek isteyen herkes, ilgili yeterlilikte yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşuna başvurur; sınavı ve belgelendirmeyi bu kuruluş yürütür. MYK'ya göre tabiplik, diş hekimliği, hemşirelik, ebelik, eczacılık, veterinerlik, mühendislik ve mimarlık meslekleri ile en az lisans düzeyinde öğrenimi gerektiren ve mesleğe giriş şartları kanunla düzenlenmiş meslekler dışındaki tüm meslekler 5544 sayılı Kanun kapsamına girer.
MYK belgesi e-Devlet'te Mesleki Yeterlilik Kurumu hizmetleri altında sorgulanır ve doğrulanır; bu, MEB'in yaygın eğitim sertifika hizmetinden ayrıdır. Belgenin arka yüzünde doğrulama için bir karekod bulunur.
MYK belgesi tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde zorunlu mu?
5544 sayılı Kanun'un ek maddesi, tehlikeli ve çok tehlikeli işlerden olup MYK tarafından standardı yayımlanan ve Bakanlıkça çıkarılacak tebliğlerde belirtilen mesleklerde, tebliğin yayımından on iki ay sonra mesleki yeterlilik belgesine sahip olmayan kişilerin çalıştırılamayacağını hükme bağlar. Yani zorunluluk, tehlikeli ya da çok tehlikeli sınıftaki her iş için değil, tebliğlerde sayılan meslekler içindir. Zorunlu mesleklerin güncel listesi MYK'nın “Belge Zorunluluğu Kapsamındaki Meslekler” bölümünde tutulur.
Kanunda ayrıca şu hükümler yer alır. 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'na göre ustalık belgesi almış olanlar ile mesleki ve teknik eğitim okullarından ya da üniversitelerin mesleki ve teknik eğitim veren okul ve bölümlerinden mezun olup kendi bölüm, alan ve dallarında çalıştırılanlar için MYK belgesi şartı aranmaz. Millî Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı bağlılarında görevli yükümlü erbaş ve erler ile yurt içi ve yurt dışındaki harekâtlarda görevli uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve erler için de bu belge şartı aranmaz. Denetimi iş müfettişleri yapar ve aykırı davranan işverene her çalışan için idari para cezası verilir.
Tehlikeli işlerde mesleki eğitim belgesi MYK belgesinden farklı mı?
Evet, ayrı bir düzenleme var. Tehlikeli ve Çok Tehlikeli Sınıfta Yer Alan İşlerde Çalıştırılacakların Mesleki Eğitimlerine Dair Yönetmelik yalnız Ek-1 çizelgesindeki işleri kapsar: bu işlerde çalışacaklar işe alınmadan önce mesleki eğitime tabi tutulur. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu da mesleki eğitim alma zorunluluğu bulunan işlerde, yapacağı işle ilgili mesleki eğitim aldığını belgeleyemeyenlerin çalıştırılamayacağını söyler. Çalışanın yaptığı iş Ek-1 çizelgesinde belirtilen işler dışındaysa, 3308 sayılı Kanun hükümleri saklı kalmak kaydıyla, 6331 sayılı Kanun kapsamında mesleki eğitim alma zorunluluğu aranmaz. İşveren, belge örneğini özlük dosyasında saklar ve istendiğinde yetkili memurlara gösterir.
Yönetmelik hangi belgelerin kabul edileceğini sayar ve MYK belgesi bunlardan yalnız biridir: 3308 sayılı Kanun'a göre verilen belgeler, İŞKUR mesleki eğitim kursu belgeleri, MEB ya da yetkilendirilmiş kurumların verdiği operatör ve sürücü belgeleri, MYK belgeleri ve diğerleri. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, eğitim amaçlı vakıf ve dernekler, işçi ve işveren kuruluşları, bunların iktisadi işletmeleri ve kurdukları eğitim amaçlı şirketler ile işveren tarafından düzenlenen eğitimlerin belgeleri ise yalnız MEB'in ilgili biriminin onayı alınmışsa kabul edilir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın duyurusuna göre tebliğlerde yayımlanan meslekler için geçerli mesleki eğitim belgeleri; ustalık belgesi, mesleki ve teknik eğitim okullarının ya da bölümlerinin ilgili alanından alınmış diploma ve ilgili alanda alınmış MYK belgesidir.
Bir eğitim kursu bitirmek MYK belgesi verir mi?
Hayır. MYK belgesi sınavla ve MYK'nın yetkilendirdiği belgelendirme kuruluşlarınca verilir. Bir eğitim kursunu bitirmek, online sınav geçmek ya da sertifikanın e-Devlet'te görünmesi MYK belgesi vermez. Belgeyi bir iş için kullanacaksanız, işverenin ya da kurumun hangi belgeyi istediğini önceden sorun.
Sık yapılan hatalar
Her tehlikeli işte MYK belgesi aranır sanmak
Kanundaki yükümlülük yalnız tebliğlerde sayılan meslekler için geçerlidir. Ek-1 çizelgesi de iş türlerinin listesidir; kendi mesleğinizin ya da işinizin kapsamda olup olmadığını MYK'nın güncel listesinden ve yönetmeliğin çizelgesinden kontrol edin.
“MYK olmadan çalışamazsınız” cümlesini koşulsuz doğru saymak
Ustalık belgesi sahipleri ile diplomalarındaki alanda çalıştırılan mesleki ve teknik eğitim mezunları için kanun MYK belgesi şartı aramaz.
Mesleki eğitim belgesi ile MYK belgesini aynı sanmak
Mesleki eğitim belgesi şartı Ek-1 çizelgesindeki işler için ayrı bir yönetmelikten doğar; MYK belgesi o yönetmelikte kabul edilen belgelerden biridir. İki düzenleme ayrı metinlerde yer alır.
Global Bilişim Kariyer olarak tehlikeli ve çok tehlikeli işlerin konularını ve iş güvenliği risklerini anlatan online eğitimler sunuyoruz: Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Yüksekte Çalışma Eğitimimiz düşmeye karşı korunmayı, Tehlikeli ve Çok Tehlikeli Asansör Bakım ve Onarım programımız bakım ziyaretindeki riskleri, Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Bayrakçı İşaretçi Eğitimimiz yol çalışmasında ve şantiyede işaretle yönlendirmeyi, Tehlikeli ve Çok Tehlikeli İşlerde Alçı Sıva Eğitimimiz alçı sıva işini malzeme, teknik ve güvenlik yönleriyle ele alır. Programlarımız MYK belgesi vermez. Programlarımız tamamen online yürür; sınavı geçince Kurs Bitirme Sertifikası e-Devlet'te görünür.